Soms, maar reken er niet op. De Wmo betaalt alleen als er geen goedkopere oplossing is die ook werkt, en veel gemeenten vergoeden geen losse zorgunit of mantelzorgwoning. Wat er kan, verschilt per gemeente.
Wat betaalt de Wmo wel?
De Wmo 2015 is de wet waarmee de gemeente je helpt om zelfstandig te blijven wonen. Een woningaanpassing valt daaronder: een bouwkundige of woontechnische ingreep in of aan je woning. Denk aan een aangepaste badkamer of bredere deuren. Ook een traplift kan via de Wmo.
Een aanbouw kan ook. In de Wmo-regels van de gemeente Hof van Twente staat als voorbeeld een aangebouwde slaap- en badkamer die met Wmo-geld is gebouwd. Het onderhoud daarvan, zoals schilderwerk en dakreparaties, is dan wel voor de eigenaar.
Maar de gemeente kiest altijd de goedkoopste oplossing die werkt. Kan een traplift het probleem ook oplossen, dan krijg je een traplift. Wil je toch een aanbouw, dan kun je in die gemeente een persoonsgebonden budget (pgb) krijgen ter hoogte van de traplift. De rest betaal je zelf. Sommige gemeenten zien verhuizen ook als oplossing als een aanpassing duur wordt; in dezelfde gemeente ligt die grens bij € 10.000 aan aanpassingskosten.
Waarom een losse zorgunit meestal niet wordt vergoed
De Wmo is er om een beperking op te vangen, niet om een woning te regelen. Een paar voorbeelden uit gemeentelijke regels:
- Heemstede: "Een mantelzorgwoning wordt niet vanuit de Wmo verstrekt."
- Reimerswaal: de gemeente stelt geen geld beschikbaar voor een mantelzorgwoning. Alleen als er echt geen andere passende oplossing is, kan een Wmo-aanvraag worden bekeken, en dan geldt weer de goedkoopste oplossing.
- Hof van Twente: een aanbouw met slaap- en badkamer kan wel, als goedkopere oplossingen niet volstaan.
Ook kijkt de gemeente eerst wat je zelf kunt regelen, met hulp van familie of anderen om je heen. Kun je zelf in een oplossing voorzien, dan krijg je geen voorziening. Bestel daarom niets voordat de gemeente heeft beslist.
Let op bij aanbieders die hun unit een Wmo-unit noemen. Dat zegt iets over de inrichting, zoals brede doorgangen en een aangepaste badkamer. Of jouw gemeente hem betaalt, is daarmee niet gezegd.
Hoe vraag je het aan?
- Melding. Je meldt je bij het Wmo-loket of het sociaal wijkteam van je gemeente. Dat kan ook voor je ouder.
- Onderzoek. Binnen 6 weken na je melding onderzoekt de gemeente je situatie. Dat gebeurt samen met jou en waar het kan met je mantelzorger. Dit gesprek heet vaak het keukentafelgesprek. Het gaat over wat je zelf kunt, wat familie en anderen kunnen doen en wat de mantelzorger nodig heeft.
- Aanvraag. Daarna dien je een aanvraag in. De gemeente beslist binnen 2 weken na de aanvraag. Die beslissing heet de beschikking.
Tip: zorg dat de mantelzorger bij het gesprek is. Leg uit wat er nu niet lukt in huis en waarom, bijvoorbeeld traplopen, douchen of 's nachts naar het toilet.
Wat betaal je zelf?
- Eigen bijdrage: in 2026 betaal je voor de meeste Wmo-ondersteuning € 21,80 per maand, los van inkomen en vermogen. Het CAK legt de bijdrage op. Het kabinet wil dit vervangen door een bijdrage die afhangt van inkomen en vermogen; daar moeten de Tweede en Eerste Kamer nog mee instemmen.
- Meerkosten: kies je iets duurders dan de gemeente nodig vindt, dan betaal je het verschil.
- Onderhoud: van een aanbouw die met Wmo-geld is gebouwd, kan het onderhoud voor jouw rekening zijn.
- Bij verkoop: sommige gemeenten vragen een deel van de meerwaarde van een Wmo-verbouwing terug als je je huis binnen een aantal jaar verkoopt.
Wmo, zelf kopen of zelf huren?
| Via de Wmo | Zelf kopen | Zelf huren | |
|---|---|---|---|
| Wie beslist | De gemeente | Jij | Jij |
| Wat krijg je | De goedkoopste oplossing die werkt, vaak een aanpassing in huis | Wat je wilt, binnen de bouwregels | Wat de verhuurder heeft |
| Wat betaal je | € 21,80 per maand (2026), plus eventuele meerkosten | Een woning voor in de tuin kost standaard ongeveer € 80.000 tot € 150.000 | Een woning voor in de tuin huur je vanaf ongeveer € 1.100 per maand |
| Hoe lang duurt het | Onderzoek tot 6 weken, beslissing binnen 2 weken | Hangt af van de levertijd | Hangt af van wat er beschikbaar is |
Een losse zorgunit kost minder dan een grote mantelzorgwoning. Wat units kosten en welke maten er zijn, lees je bij zorgunit kopen of huren. Over huren lees je meer bij mantelzorgwoning huren, en over andere regelingen bij subsidie voor een mantelzorgwoning.
De regels voor plaatsing blijven gelden
Of de gemeente nu betaalt of jij: een zorgunit in de tuin moet passen in het achtererfgebied en binnen de ruimte voor bijgebouwen. Kies je zelf, dan kun je vrijblijvend contact krijgen met 1 of 2 aanbieders uit je regio. Check je adres en zie wat er in jouw tuin past.
Veelgestelde vragen
Vergoedt de Wmo een zorgunit?
Meestal niet. De Wmo is bedoeld om beperkingen op te vangen, niet om een woning te regelen, en de gemeente kiest de goedkoopste oplossing die werkt. Sommige gemeenten betalen wel een aanbouw met slaap- en badkamer als niets anders past. Het verschilt per gemeente.
Hoe vraag ik een zorgunit aan via de Wmo?
Je doet een melding bij het Wmo-loket of het sociaal wijkteam van je gemeente. Binnen 6 weken onderzoekt de gemeente samen met jou wat je nodig hebt. Daarna dien je een aanvraag in en beslist de gemeente binnen 2 weken.
Wat is de eigen bijdrage voor de Wmo?
In 2026 betaal je voor de meeste Wmo-ondersteuning € 21,80 per maand, los van je inkomen. Het CAK legt de bijdrage op. Wil je iets duurders dan de gemeente nodig vindt, dan betaal je het verschil zelf.